Njega tokom hemoterapije

Cijeli organizam manje ili više reaguje na terapiju, zbog toga posebnu pažnju obratite na higijenu i njegu tijela

Tokom hemoterapije se dešava da organizam postane osjetljiv na proizvode koji su dotad korišteni bez ikakvih problema: kreme, parfemi, dezodoransi i različiti kozmetički proizvodi… Zbog toga je važno korištenje specifičnih proizvoda za određeni tip kože, i to što vlažnije i, ako je moguće, bez konzervansa, parfema i aditiva. Obično se ne preporučuju nikakvi tretmani na tijelu bez prethodne konsultacije s onkologom, osim opuštajućih masaža koje ne zahtijevaju korištenje esencijalnih ulja i drugih supstanci koje mogu da prodru u kožu i krv. U svakom slučaju, zapamtite – zabranjeni su: piling, depilacija voskom, limfna drenaža, bojenje kose, tetoviranje i slično.

 KOSA

Kada se govori o karcinomu, govori se takođe i o gubljenju težine, jer se namirnice pravilno ne apsorbuju, što može negativno da djeluje i na kosu. Kolateralni efekti terapije protiv karcinoma mogu da budu pogubni za kosu, koja postaje izuzetno slaba, djelimično ili potpuno opada, a javlja se i osjetljivost kože glave. Početkom terapije svaka žena počinje da brine o tome da li će izgubiti kosu, a da li će do toga doći zavisi od vrste tretmana i zdravstvenom stanju na početku terapije. Kosa obično počne da opada dvije ili tri nedjelje nakon prvog ciklusa hemoterapije, a prvih dana primjećuje se oslabljen sjaj, krhkost dlake i pucanje tokom češljanja. Sa sljedećim ciklusom hemoterapije, opadanje je izraženije, što ne znači da ćete kosu potpuno da izgubite. Gubitak kose može da bude djelimičan, ali i da izostane. Ako zapazite djelimičan gubitak kose, jačajte je specifičnim proizvodima, perite je pažljivo i veoma blagim šamponom, ne koristite pretoplu vodu, skratite na srednju dužinu, hidratizujte kosu i kožu glave, ne izlažite se pretjeranom suncu ili hladnoći. Ako je došlo do potpunog gubitka kose, obavezno hidratizujte i pažljivo njegujte kožu glave. Ukoliko koristite periku ili umetke, obavezno omogućite koži glave da diše najmanje 6 do 8 sati dnevno. Ako djelimično gubite kosu nemojte da je bojite, zaboravite mini val i peglanje tokom terapije. Kako je dlaka već oslabljena, korištenje agresivnih i hemijskih sredstava može učiniti da potpuno ostanete bez kose. Ako koristite umetke za kosu, izbjegavajte one koji se pričvršćuju jakim ljepilom ili ne mogu povremeno da se skinu; iako pokrivaju samo dio glave, mogu da oštete kožu prilikom uklanjanja. Umetak ili periku nakon pričvršćivanja pažljivo češljajte, a ako ih sami perete i održavate, činite to redovno i blagim sredstvima.

Zbog estetike ili praktičnosti, mnogo žena ne želi da perikom prikriva gubitak kose tokom hemoterapije. U svakom slučaju, dobro je znati da koža glave nije navikla na direktno izlaganje suncu i može da pretrpi oštećenja. Ukoliko ne možete da se zamislite s perikom, a ne želite glavu da ostavite nepokrivenom, najpraktičnije je korištenje marame ili tankog šala. Možete ih imati više, prilagođavati boji odjeće, vezati na razne načine, ali ne zaboravite – moraju biti pamučni!

 KOŽA

Efekti bolesti odražavaju se i na kožu, koja zbog gubitka težine propada i doživljava oštećenja. Česta pojava su hiperpigmentisani ili različito obojeni djelovi kože, a ponekad je ova pojava lokalnog karaktera (na izloženijim dijelovima tijela, na zonama pritiska ili na sluznici). Hiperpigmentacija može da nastane usljed formiranja melanina, nastalog zbog određenih komponenti hemoterapije koje čine kožu osjetljivijom. Problem se dodatno pogoršava izlaganjem kože suncu, zato je potrebno da uvijek koristite zaštitne kreme s visokim faktorom. U pojedinim slučajevima obojenost kože nastaje zbog direktnog taloženja određenih supstanci na površini kože, sluznice, itd, a tada je obojenost mnogo otpornija. Druga, veoma česta pojava je izraženija dehidracija kože, koja se ispoljava kao eksfolijativni dermatitis. Kod velikog broja pacijenata na hemoterapiji javlja se izražena dehidracija kože jer ljekovi ubrzavaju regeneraciju ćelija dovodeći do ubrzanog gubljenja međućelijske tečnosti. Taj proces uzrokuje dehidraciju, ljuštenje i pucanje kože. Isto vrijedi i za pacijente na radioterapiji. U navedenim slučajevima preporučuje se korištenje sredstava koja će kožu hidratizovati i omekšati, zaštiti i smiriti upaljenu sluznicu.

Koža lica i tijela pati zbog snažne dehidracije, postaje osjetljivija nego inače te dotad korištena kozmetička i sredstva za higijenu mogu da izazovu alergijske i druge reakcije. Potrebno je pažljivo pratiti reagovanje kože i slijediti njene nove potrebe. Najbolje je koristiti delikatne i neutralne proizvode za lice i tijelo: šampone i gelove za kupanje sa što manje hemijskih supstanci; specifične kreme, blage i hidratizujuće, po mogućnost bez dodatih boja, parfema i konzervansa; ne koristiti sredstva za eksfolijaciju, ni spužve ili četke za kupanje koje mogu da iritiraju kožu. Nosite ugodnu i mekanu pamučnu odjeću koja neće izazvati crvenilo ili svrab.

Veoma je važna higijena kože, od nje zavisi korektna apsorpcija hidratizujućih sredstava koje treba svakodnevno koristiti.

Šta da izbjegavate Kreme za posvjetljivanje kože (za odstranjivanje fleka i mrlja) i kreme koje sadrže retinol i glikolnu kiselinu. Drenažni, anticelulitni i proizvodi za učvršćivanje kože takođe su zabranjeni, jer mogu da izazovu neželjene reakcij. Ne prskajte parfem direktno na operisane ili djelove tijela izlagane radioterapiji. Izbjegavajte upotrebu dezodoransa ako su područja pazuha zračena. Ne koristite sredstva za samotamnjenje. Tokom terapije izbjegavajte masažu (ako nije preporučena od strane ljekara) i limfnu drenažu. Ne oblačite usku odjeću, ne nosite sat, nakit ili bilo šta što može da ošteti kožu.

 NOKTI

Manikir i pedikir može, ali: ne režite zanoktice, kako ne bi došlo do eventualne povrede (imunitet je veoma slab i izražen je rizik od infekcije); ne lakirajte nokte kako bi se izbjegao kontakt s neželjenim hemijskim supstancama i redovno režite nokte kako bi se izbjeglo listanje i pucanje. Ne stavljajte vještačke nokte, ljepilo je agresivno, a noktima onemogućeno da dišu. Terapija može da utiče na normalan rast noktiju, može da ga ubrza ili uzrokuje pucanje ili uzdužne brazde, a može im se promijeniti i boja. Obično sve anomalije nestaju po završetku terapije, a onda treba da krenete sa intenzivnom njegom koja podrazumijeva zaštitu i hidrataciju.

 

ZAPAMTITE Zabranjeni su: piling, depilacija voskom, limfna drenaža, bojenje kose i tetoviranje!

 

GRACIJA 114/2017.

Možda vam se dopada

Komentari

učitavam...