VARJA ĐUKIĆ: Pjevala je do kraja života

“Slavuj je dramsko muzička forma o životu – fenomenu glasa i pjesme Ksenije Cicvarić. Posebno što je po svim osobinama, ‘izuzev’ jedinstvenog načina interpretacije, Podgoričanka, rođena, odrasla ovdje, a svojim glasom i pjesmama nosi cijelu autentičnu kulturu, liriku koja u pjesmama i izvire i sliva se iz velike širine i nepatvorenosti”, kaže autorka predstave

Razgovarala Marina Strugar
Foto Duško Miljanić, Lazar Pejović

Svestranost i raskoš talenta poznate umjetnice Varje Đukić još jednom su potvrđeni, i to kroz predstavu Slavuj – dramsko muzička Forma za Kseniju, za koju potpisuje tekst i režiju. Riječ je o koprodukciji Gradskog pozorišta i Sibila d.o.o. – knjižara Karver. Predstava je multimedijalno scensko uprizorenje biografskih i muzičkih “slika” iz biografije Ksenije Cicvarić i grada Podgorice, ostvareno kroz pripovijedanje, dijalog, koreografiju, video-materijal. Drama hronološki prati odrastanje Ksenije Cicvarić, događaje koji su obilježili njenu biografiju, a ujedno pripadaju istorijskom društvenom i muzičkom nasljeđu Podgorice, Crne Gore, SFRJ. Građu za dramsku osnovu Slavuja čine razgovori sa pjesnikom Duškom Novakovićem, sinom Ksenije Cicvarić i Nikole Novakovića, sa Gojkom Martinovićem, Huseinom Cenom Tuzovićem, Mićom Miranovićem, Omerom Đurđevićem, sa njenim poznanicima i poštovaocima.
Varja Đukić se profesionalno bavi glumom od 1982. i igrala je u više od 100 pozorišnih, filmskih, televizijskih, radio-predstava i drama. Radila je kao asistentkinja, saradnica na predmetu gluma na Fakultetu dramskih umetnosti u Beogradu. Prvakinja je drame Crnogorskog narodnog pozorišta, autorka radio-drama i pozorišnih predstava te dobitnica mnogobrojnih nagrada za glumu.

Poslije bogate i sadržajne karijere, odlučili ste da Vaš autorski projekat bude posvećen Kseniji Cicvarić. Zašto, čime Vas je pokrenula na stvaranje?
– Neprekidno se sve mijenja. Originalnost, kreativnost, dar, nisu ovdje dovoljno ustobočeni. Moja potreba je da “pobjegnem“, a pokretač distanca od uvriježenog ili ograničenja. Mnoge uloge su me naučile da uvijek ima prostora za otkrivanje, da je osvrtanje bez nekog nauka neproduktivno, da u brzini treba vidjeti suštinu i stremiti. Stremim sadržaju koji osvaja i koji nadopunjuje. Fascinira me dar. Prebacujem sebi svakodnevnoj da to nije dovoljno vidljivo. Opet, mnogo sam vremena, godina, posvetila afirmaciji drugih, dragih, sjajnih, posebnih, jedinstvenih, nezamjenljivih. Slavuj je dramsko muzička forma o životu – fenomenu glasa i pjesme Ksenije Cicvarić. Posebno što je po svim osobinama “izuzev” glasa, “izuzev” jedinstvenog načina interpretacije, Podgoričanka, rođena, odrasla ovdje i što se slabo poznaje, “institucionalno” priznaje da svojim glasom i pjesmama nosi cijelu autentičnu kulturu, liriku koja u pjesmama i izvire i sliva se iz velike širine i nepatvorenosti.
Solo pjevačica Olivera Tičević u predstavi tumači lik Ksenije. Ukrštate vješto muzičke i dramske elemente. Zašto ste odlučili da njen život bude ispričan kroz pjesmu, odnosno kroz te muzičke elemente predstave?
– Poznajem što je pjesma njoj i što je meni pjesma, gluma, scenski izraz, ritam. Ne treba zaboraviti da su bića koja pjevaju, sviraju, igraju, tijela koja vibriraju u ritmu glasa i pokreću se, odazivaju na muziku, različita od onih koji nemaju taj dar i izražajnost. Treba očekivati da se to uz pomoć, veliki trud i napor, očuva, oplemeni. Dar je ekvivalentan vrijednosti neiscrpnog nalazišta nafte, rudnika zlata. Kako je Olivera neiscrpnog dara već uobličenog, scenski očiglednog i istovremeno nedokučivog, jedino što sam i imala kao ideju jeste da radim predstavu u kojoj će ona interpretirati Kseniju Pjesmu. Podijelila sam uloge na dramske i muzičke, da bih olakšala profesionalni muzički put do doživljaja njene vrhunske muzičke interpretacije. Tako je i podnaslov Slavuj – dramsko muzička Forma za Kseniju. Radi se o sasvim novoj scenskoj “formi”, nepostojećoj u tradiciji pozorišnih i scenskih djela. A sve je bilo uzrokovano potrebom da niti jedan od biografskih detalja, istorijskih fakata ne bude zaseban, da je život i muzika, da su pjesma i život jedno, da se prate, ne razdvajaju.
Koji dio Ksenijinog života i ličnosti Vam je bio poseban intrigantan?
– Cvetajeva u jednom svom kasnom zapisu, razočarana, opterećena, nemoćna, pred kraj života kaže Život bi trebalo da se raduje sretnom čovjeku zato što od njega zrači sreća. Postoji “zamka”, raskorak između, grubo-naivnog očekivanja, iščekivanja i ljudske prirode koja je sve istovremeno. Rijetke su biografije posebno izražajnih bića, kojima se “život radovao”. Teret je veliki. Znaju najbliži reći: lako je njoj, lako je njemu, ona samo pjeva, on samo igra, ona je marginalna, neka pjeva, neka ćuti i pjeva. Ili, sasvim suprotno… Pregorditi se, što je “efikasnije”, napraviš barem nekakav odbrameni mehanizam. S tim možeš da barataš i kao oružjem, da zloupotrebiš moć, uticaj, da povedeš slijepe, neki polete, sagore. Intriga je dobra riječ, jer u osnovi prati njen život. I kolokvijalno intriga je tumačenje ličnih, privatnih drama, priča.

Kompletan tekst možete pročitati u Graciji 178, maj 2020.

Možda vam se dopada

Komentari

učitavam...